Dòng
máy tính nhỏ nhẹ được gọi là netbook đang bắt đầu bẻ gãy sự
thống trị trên thị trường hệ điều hành của Microsoft. Hai hãng
máy tính Đài Loan Acer và Asustek (hay còn có tên là Asus), gộp
lại chiếm đến 90% thị phần netbook toàn cầu, đang sử dụng
phần mềm nguồn mở (đối thủ của Microsoft) trong khoảng 30% sản
phẩm notebook giá rẻ của họ.
Thiết
bị này, thường có giá chưa đến 500 USD, đang là phân đoạn thị
trường tăng trưởng nhanh nhất của ngành công nghiệp máy vi tính
cá nhân – một xu hướng đang gặm dần doanh thu của Microsoft.
Doanh số hệ điều hành Windows của hãng đã giảm nhẹ so với dự
báo quý vừa qua và công ty đã cắt giảm kế hoạch của năm nay,
nhấn mạnh doanh thu từ netbook giảm. Khi các nhà sản xuất máy
vi tính sử dụng Windows, họ đặc biệt chọn các phiên bản rẻ
hơn và cũ hơn của phần mềm này.
“Đó
thực sự là một mối đe dọa đối với Microsoft”, Dickie Chang,
một nhà phân tích thuộc công ty nghiên cứu thị trường Mỹ IDC
tại Đài Bắc (Đài Loan) nói. “Nó (netbook) tạo cho người sử
dụng cơ hội thấy và thử một cái gì đó mới, cho họ thấy có
một giải pháp thay thế”.
Netbook
sẽ chiếm khoảng 1/3 của tăng trưởng PC trong năm nay, theo tập
đoàn tài chính ngân hàng Mỹ Citigroup. Lượng xuất xưởng sẽ leo
đến tỷ lệ tăng trưởng bình quân năm 60% và đạt 29 triệu chiếc
trong năm 2010 so với 18% tăng trưởng của notebook chuẩn, theo báo
cáo tháng 9/08 của công ty BNP Paribas SA.
“Chúng
tôi không có một chính sách rõ ràng để hỗ trợ netbook một năm
trước đây”, Cathy Yeh, người phát ngôn của Microsoft ở Đài Bắc
nói.
Microsoft hồi tháng Tư vừa qua đã tuyên bố rằng công ty sẽ mở rộng sự sẵn có của hệ điều hành XP vượt xa dự kiến ngừng hỗ trợ XP
hồi tháng Sáu. Động thái này đã giúp Microsoft giành thị
phần ở thị trường netbook, nơi hầu hết các mẫu máy thủa đầu
chạy Linux.
Hồi
tháng 10 năm ngoái, Asustek giới thiệu Eee PC, khơi mào cho dòng
netbook. Công ty này ban đầu cung cấp netbook với hệ điều hành
Linux, sau đó thêm phiên bản XP.
Eee
PC đã thúc giục các công ty như Acer, nhà cung cấp máy vi tính
lớn thứ ba thế giới, phát triển các sản phẩm tương tự. Chiếc
AspireOne của Acer, có sẵn với cả hệ điều hành Linux và XP,
trở thành mẫu netbook bán chạy nhất của quý III năm nay.
Nhà
sản xuất PC lớn nhất thế giới Hewlett-Packard, ban đầu cung cấp
Linux và Windows Vista cho dòng netbook Mini series trước khi thêm
XP vào danh sách hệ điều hành họ sử dụng cho netbook. Dell
cũng vừa ra mắt netbook hồi tháng Chín và hãng máy tính Trung
Quốc Lenovo bắt đầu tung netbook ra thị trường vào tháng trước.
Linux,
được cung cấp trong tổng số khoảng 30-40% Eee PC được bán ra,
sẽ có thể giữ được thị phần ổn định khoảng 30%, theo Tổng
giám đốc Asus Samson Hu. Công ty này dự báo sẽ xuất xưởng ít
nhất 5 triệu Eee PC trong năm 2008 sau khi bán được 4 triệu chiếc
kể từ khi tung netbook ra thị trường lần đầu.
Acer,
công ty nhắm mục tiêu bán 5-6 triệu chiếc AspireOne năm nay, dự
tính các mẫu chạy Linux chiếm khoảng 20%, người phán ngôn của
công ty Henry Wang nói.
Nhu cầu điện toán của Vista khiến nó khó mà chạy trên netbook, nhưng phiên bản cũ Windows phù hợp hơn với netbook.
Một
nhà phân tích nói Microsoft có lẽ OK với điều đó bởi họ nghĩ
những cỗ máy này chỉ phổ biến ở các thị trường mới nổi
song thực tế nó cũng được bán chạy cả ở châu Âu và Mỹ.
Microsoft
đã cắt kế hoạch đối với tăng trưởng Windows trong thời gian
còn lại của năm sau khi doanh số từ các phiên bản PC chạy
Windows tăng ít hơn công ty đã ước tính quý trước.
Microsoft
đang xem xét mối đe dọa netbook một cách nghiêm túc khi phát
triển hệ điều hành Windows 7, người kế thừa Vista. Windows 7 sẽ
làm việc tốt hơn với netbook, Phó chủ tịch cấp cao Microsoft
Jon DeVaan nói.
Tại
buổi trình diễn công khai Windows 7 tuần trước, Phó chủ tịch
cấp cao Microsoft Steven Sinofsky đã cầm trên tay chiếc netbook
của mình với giá 399 USD chạy Windows 7.
Tuy
nhiên, Windows có thể là một trở ngại vì các nhà sản xuất PC
đang cố sản xuất những cỗ máy rẻ nhất có thể.
Trang
bị Linux cho một chiếc PC mất chi phí khoảng 5 USD, so với 40-50
USD dùng XP và 100 USD sử dụng Vista, theo ước tính của Jenny
Lai, một nhà phân tích ở Đài Bắc.
Để
cắt giảm chi phí, các nhà sản xuất PC như Acer và Asustek lựa
chọn những bộ vi xử lý chậm hơn và ít nhớ hơn.
“Các
kỹ sự thiết kế PC hiểu rằng nếu họ muốn cắt giảm chi phí,
cách duy nhất làm vậy là thoát khỏi Microsoft", ông Chang của
IDC nói.